अन्तर्राष्ट्रिय समाचार

सार्क असफल पार्ने योजना बनाउँदै गरेको भारत बिरुद्ध पाकिस्तान कडा रुपमा उत्रियो

काठमाडौं। भारतले सार्कलाई निष्क्रिय पार्दै बिघटनतिर लैजाने पहल थालेपछि त्यस बिरुद्ध पाकिस्तानले पनि प्रभाबशाली कुटनीतिक लबिङ थालेको छ । त्यसको सुरुवात १० फेब्रुअरीमा श्रीलंकामा रहेको पाकिस्तानी हाइ कमिसनले गर्यो । कोलोम्बोस्थित हाइ कमिसनले ‘सार्क, यसका समस्या र अगाडिको बाटो’ बिषयमा छलफल आयोजना गर्यो, जसमा सार्कलाई क्षेत्रीय मञ्चका रुपमा चुस्त दुरुस्त राख्दै प्रभाबकारी मंचका रुपमा रुपान्तरण गर्ने समझदारी समेत भयो ।

श्रीलंकाकै थिंकट्यांक ‘इन्टिच्युट अफ नेशनल सेक्युरिटिज’ (आइएनएसएसएल) समेत आयोजक रहेको यस कार्यक्रमले श्रीलंकन सरकार र त्यहाँको मत सार्कको प्रभाबकारी कार्यान्वयनका पक्षमा रहेको देखिन्छ । पाकिस्तानी अखवार ‘द नेशन’का अनुसार, उक्त कार्यक्रममा भारत र पाकिस्तानको द्वन्द्वको मुद्दाका रुपमा रहेको काश्मिरबारे बढी छलफल भएको थियो । सार्कलाई दुई देशबीच भएको यो नै पहिलो छलफल हो ।

भारतले पाकिस्तानको राजधानी इस्लामाबादमा तय भएको सार्कको १९ औं शिखर सम्मेलनमा सहभागिता जनाउन नसक्ने बताउँदै अन्य सदस्य राष्ट्रलाई समेत दबाब दिएपछि सम्मेलन स्थगित भएको थियो । काश्मिरको उरीमा पाकिस्तानी भूभागबाट भएको आक्रमणमा आफ्ना सुरक्षाकर्मी मारिएको भन्दै भारतले पाकिस्तान सरकारद्वारा आंतकबादी आक्रमण भएको अवस्थामा सम्मेलन हुन नसक्ने निर्णय गरेको थियो ।

त्यसअघि कोलम्बोमै ‘दक्षिण एसियामा चीनः चीनमा दक्षिण एसिया’ शीर्षकमा कार्यक्रम आयोजना भयो, जसमा अधिकांश दक्षिण एसिया बिज्ञले सार्कलाई प्रभाबकारी मंचका रुपमा बनाउनुपर्ने धारणा राख्दै भारतीय योजनाको आलोचना गरेका थिए । त्यतिमात्र होइन, चीनलाई सार्कको सदस्य राष्ट्र बनाउनुपर्ने धारणा राख्दै त्यसो भएमा क्षेत्रीय मञ्च थप सशक्त र प्रभाबकारी हुने बताएका थिए । चीन अहिले सार्कको अब्जर्बर राष्ट्र हो । चीनलाई सार्क सदस्य बनाउने प्रस्तावको भारतले बिरोध गर्दै आएको छ ।

भारतले सार्कको सट्टामा बिमस्टेक र बीबीआईएनलाई अघि बढाउन थालेपछि पाकिस्तानले पनि सार्कलाई सक्रिय मञ्च बनाउनुपर्ने भन्दै कुटनीतिक लबिङ बढाएको हो । जस अन्तर्गत पाकिस्तानकै सहयोगमा बिभिन्न देशमा सार्कबारे कार्यक्रम भइरहेका छन् भने थप कार्यक्रम गर्ने योजनासमेत बनाइएको छ । पाकिस्तानी सरकारी अधिकारीले चीनसँग मात्र नभएर अमेरिकासँग समेत सार्कको औचित्य र आवश्यकताबारे प्रकाश पार्दै भारतलाई क्षेत्रीय मञ्चलाई समाप्त पार्ने गतिबिधि नगर्न दबाब दिन आग्रह गरेका छन् । अमेरिका पनि सार्कको अब्जर्भर राष्ट्र हो ।

सार्क र चीन गरेर विश्वको ४० प्रतिशत जनसंख्या ओगट्छन् भने विश्व क्षेत्रफलको १२ प्रतिशत ढाक्छन् ।

Post Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.